Мiрскi замак. Стих на белорусском языке

Мірскі замак

Над возерам сінім, у цішы векавой,
Стаіць Мірскі замак пад самай зарой.
Чырвоны і белы яго цэгла-камень,
У сценах хаваюць далёкую памяць.
Дзе хваляй блізінка ля ног яго б'ецца,
Там рыцарскае сэрца ў грудзёх яшчэ б'ецца.

Пачатак паклаў Ільініч-ураднік,
Гатыкі строгай стварыўшы паломнік.
Ён княства літоўскае з гонарам славіў,
І першую вежу над Нёманам ставіў.
Пад неба ўзняліся зубцы-байніцы,
Каб вораг не смеў тут нават з’явіцца.
А побач — каплічка, дзе продкаў магілы,
Дзе род Ільінічаў шукаў сабе сілы.

А потым Радзівіл — «Рыбанька»-князь —
Узняў тут барока раскошную вязь.
І Сонечка, жонка ягоная ў славе,
Садовы палац узвяла па забаве.
Пры італьянцах майстрах-неўрах
Змяніліся замка былыя павевы:
Французскі парк лёг каля муроў,
Дзе шпага гуляла і песня звінела без слоў.
Пры ім зазвінелі на балях скрыпіцы,
І замка змяніліся ўсе таямніцы.
Карэты да брамы ляцелі імкліва,
Жыла ў гэтых сценах агромністае свята.

Вось сцены таўшчынёй у два з паловай локці,
Байніцы глядзяцца ў ваду, бы ў акенцы.
Ляпніна, разьба, парталеты-готыка,
Рэнэсансу пышнасць, барочныя ноткі.
Падземныя ходні схаваліся ў цемры,
Дзе цені былых валадараў не памерлі.
І ўнізе, у склепах, дзе холад і цёмна,
Гарлачыкі золата спяць незаймонна.
Пад вокнамі — эркеры, кружаў карункі,
Як слуцкія паясы ў белым малюнку.
На столях размешчаны роспіс і фрэскі,
Дзе ў космас сыходзяць анёльскія лествіцы.

Ён бачыў Паўночную вайну і шведаў,
Гарэў і ляжаў у руіне без следу.
Свідрыгайла тут свой трыумф адчуваў,
І Вітаўт у госці сюды прыязджаў.
Бунты казакоў і маскоўскія стрэлы —
Свае ў гэтых сценах пакінулі целы.
Напалеон міма ішоў непрыкметна,
Але і для войска ягонага месца было прыкметным.
Хадзілі сюды Мураўёў-вешальнік,
І кожны камень запомніў ранейшых падзельнікаў.

Потым Святаполк-Мірскі, апошні ўладальнік,
Спрабаваў ацаліць гэтай славы сувой дальні.
Ён млын пабудаваў і сажалку вырыў,
Але час разбуральны ўсё болей тут шырыў.
За ім прыйшлі войны дваццатага стагоддзя,
Дзе голад і смерць праляталі ў пагодзе.
Тут лагер стацыянары для вязняў адкрылі,
І кулямі сцены старыя прабілі.

Сягоння стаіць ён, адноўлены годна,
Спявае над ім толькі вецер свабодна.
Не чуюцца болей мячоў скрыгатанне,
Трывожных дарог і бітваў грымоты.
Няспешна плывуць над сцяной аблокі,
Адлюстраваўшыся ў воднай глыбокай крыніцы.
І дрэмле ў сутонні вялікі наш помнік,
Беларускай зямлі залаты парасонік.

Мирский замок (на русском языке):

Над синим озером, в вековой тишине,
Стоит Мирский замок в ночной вышине.
Из красного с белым его кирпича
Хранит он преданья в стенах-плечах.
Где волнами Блинька у ног его бьётся,
Там рыцаря сердце в груди ещё бьётся.

Начало положил Ильинич-урядник,
Создавший готический строгий паломник.
Он княжество Литовское гордо прославил,
И первую башню над Нёманом ставил.
Поднялись к небу зубцы-бойницы,
Чтоб враг не посмел здесь даже явиться.
А рядом — часовня, где предков могилы,
Где род Ильиничей искал себе силы.

А после Радзивилл — князь «Рыбанька» —
Воздвиг тут барокко роскошную вязь.
И «Сонечка», жёнка его во славе,
Садовый дворец возвела для забавы.
При итальянцах-мастерах и талантах
Сменились былые замковые веянья:
Французский парк лёг возле стен,
Где шпага гуляла без лишних речей.
При нём зазвенели на балах скрипки,
И замка сменились все тайны великие.
Кареты к воротам летели стремительно,
Жила в этих стенах эпоха пленительная.

Вот стены толщиной в две с половиной пяди,
Бойницы глядятся в воду, как в окна.
Лепнина, резьба, порталы-готика,
Ренессанса пышность, барочные ноты.
Подземные ходы сокрылись во мраке,
Где тени былых властелинов не дремлют.
И там, в подземельях, где холод и тьма,
Горшочки со златом лежат допоздна.
Под окнами — эркеры, кружева арок,
Как слуцкие пояса в белом узоре.
На сводах расписаны фрески и краски,
Где в космос уходят ангельские связки.

Он видел Северную войну и шведов,
Горел и лежал в руинах бесследно.
Свиригайло здесь свой триумф ощущал,
И Витовт сюда погостить приезжал.
Бунты казаков и московские стрелы —
Свои в этих стенах оставили тела.
Наполеон мимо прошёл незаметно,
Но место и войску его было приметным.
Ходили сюда Муравьёв-вешатель,
И каждый камень помнил прошлых приятелей.

Потом Святополк-Мирский, последний владелец,
Пытался спасти славы древней свиток.
Он мельницу строил, пруд новый вырыл,
Но время разрушило всё, что он вынес.
За ним пришли войны двадцатого века,
Где голод и смерть пролетали сквозь веху.
Здесь лагерь стационарный для пленных открыли,
И пулями старые стены пробили.

Сегодня стоит он, достойно восставлен,
Над ним только ветер свободный прославлен.
Не слышится больше мечей лязганье,
Тревожных дорог и битв громыханье.
Неторопливо плывут над стеной облака,
Отразившись в глубокой воде родника.
И дремлет в сумерках великий наш памятник,
Белорусской земли золотой парасолик.