Гьякьлу дустар

      (махъв)

Аьгъдарзуз гъабхьиб му вуш,
Даршсан сар касди ктабгънуш…
Ярквраъ, гъулахъ Жвул’арин,
ИчIаъ, багахь гъарзарин,
Ярхи кьюрд даабхнайи
Ругъул швеъ мугъарайиъ.
Кьюрд вуйи аьхъюб, яман,
Ярхи йигъ йифун тIурфан.
Дийигъну айи гьарар,
Хъахьну чпин лизи ургмар...
Йигъарикан сад йигъан
Уягъ гъабхьи швеъ нивкI’ан.
Гъаргъну бацар. Шул аьхъю,
Алабхьур бегьем уьгью.
Угьар-зугьар апIура,
Жандак швеъдин иццура.
Багахь духтур дихъурдар,
Дармниз гъягъру кас адар.
Кьюрдну шлиз дих апIиди?
Швеъдиз фуж кюмек хьиди?
Гъудубжвну чан ахнилан,
Швеъ удубчIвнийи мукь’ан.
ЧIат ашул аьхир заман.
Булди абхьра йиф зав’ан.
Лизи духьна жилгъа-рякъ,
Кабхъру швеъдин жандик мяхъ.
Гьам вахтна гьаргъян чимлин,
Дих шулу кIару хъютлин.
Айи мисккин тIибхури,
ИпIуз ужуб абгури.
Дих дапIну хъютлиз аьдат,
ГъапIу кьадарсуз миннат.
ТIибх! – гъапи швеъди хъютлиз,
Гьяракат дапIну Жвуллиз.
-А кIур душваъ духтур-гъаз,
Кьан дарапIди гъач йип чаз.
ДапIну му швеъдин язухъ,
Хъабхьну чан кIулихъ ягълухъ,
Хъа, «ишри», дупну дидиз,
ТIибхур Жул’арин гъулаз,
Духтур гъаз-Аьлдин хулаз.
Кидибтур Аьлдиз дерди,
Гьаз дуфну аш дугъриди...
Хъа духтри хъютлиз гъапи,
-Гъафунва узухьна гьаз?
Деебхьнадарин ярквраз
ЦIийи удубчIвнай Указ?
Дуфна кIур, уьзур яман,
Дарфисиб зат жараган.
Йихьай, дупначуз, якьин,
УдручIвди хул’ан, сикин…
-Хъа швеъдин язухъ дарин?
Гъапи хъютли, ибшури.
-Яваш, яваш... гъит дихар!
Ишбакан сабаб шулдар.
Шулашра аьхъю кIулиз,
Кьан дарапIди тIибх Гумиз,
Хъа душван идарай’ан
КIаж аьбкъин ихтиярнан,
Ляхин апIуз духтуриз.
Дупну ккудубкIси гъазру,
Хъютли “чухсагъул” кIуру.
Хъасин хьавйир хьайиз пис,
Гьялакди тIибхур Гумиз.
Идарайиъ деънашул,
Гум’арин бадбад-Расул.
Кидибтган чан гьял - дерди,
Гъапи хъютлиз дишлади.
-Тувуз кIаж узхьан шулдар,
Ич ФАПдиъ печат адар.
Дици ляхнар дюз гъюрдар,
Дивну ккунду печатар.
Гъарахай закур Хючназ,
Душваъ шул духтур Гюлназ,
Рягьятур ву кюмекназ,
Эгер дарапIиш наз-наз.
Дивру печатра кIаж’ин,
Тувру дарман уьгьйирин.
Баркаллагь увуз бадбад!
ГъапIунва бегьем юкIв шад.
Дупну, Хючназ шулу диш,
Рякъюз думу духтур риш.
Лисузди Хючназ хъубкьру,
Пеъ-духтрин раккнар тIаъру...
Ашул мушваъ гъуллугъчи,
Столихъ дусну пеъ-бажи.
Гъябкъиган хъютлин юруш,
Гъапи, дяаьлхъну, фу-вуш.
Гергми гъапIу чан улар,
Гъазаргу кIару улчIвмар.
Духьну багахь, кади наз,
Хъял кади лигур машназ.
Хъютли улупну кагъаз.
Герек ву пиган дармнар,
Дигиш шул машнан рангар.
Духтур - пеъли хъял кади,
Гьарай-суза апIури,
Махьан багахь йиз! - гъапи
Деленчивал апIури.
Гъайихай, гъапи, шагьриз
Ухди, ичв швеъ йибкIайиз.
Адарзуз, гъапи, дармнар,
Пулихъ дарди туврудар.
Гьамци кIури, саб кьадар,
ГъапIу чан гъаргъу гафар.
Сарун гъабхьиб шулу чан.
Мижра адабхъур хил’ан,
Ибшуру хъют дерднаан,
Кьяляхъра хъадабкруган,
Дюднихъди абцIнайиган.
ГьапIурвахъа алахъган,
Азгъун нефснан му инсан?
Хабар шилкан? – швеъдикан,
Швеъдин чIуру гьялнакан.
Яраб, йипа, гьапIуйкIан?
Дидиз чара бихъуйкIан?
Ярквраъ, дубхьнайи сикин,
Швеъдиз ебхьур "панхъ" раккнин.
Ярхла дих ебхьур «къяр-къяр»,
Хъа лигуруш, ву ушвхъяр.
Аза, гъапи, яв гъуншдиъ,
Кьюд йис яшамиш шули.
Гьяфта вуйиз даърахри,
Шулва уьгьйир апIури,
Хъасин гьарзан улхури.
Аза сан ярхи йишвди,
Яв дердери ургури...
Гъапи швеъди пашманди:
-Эгер дици вуш ляхин,
ИлтIибкI дахънайи ахин,
Терефназди кьиблайин.
Уццури айиз йирккар,
КубчIвнашул узук азар.
Азуз сакьюдар кепккар,
Агай саламдиз йицар.
ГъапIу саб хайлин аьрзар.
Ушвхъри гъапи: «Яваш, швеъ!
Ккебехъну сикинди депI!
Дубхьнайиб фукIа адар,
Йицар сабан лазим дар».
Дупну, гъубш, тIаъну урчIар,
Хуру йикк гъяйи цIиквар,
Шурпайикк ккахьнай хинкIар.
Хъасин рази дапIну маш,
Албагну хинкIариз шарш.
Хъа тувну цIиквар, хинкIар,
Хул’ан вари гъахидар,
Мани штуъ ивну ликар,
ГъитIиршну швеъдин йирфар,
Адау бегьем амкIар.
ДижикIну айи стакнар,
Убзру чай, ккайиб укIар.
Хъасин гъапи:«Ахъли ах,
Хьидива швеъ саппа-сагъ!»
Гьам арайиъ хъют гъафи,
Му ляхин кьабул гъабхьи.
Швеъди, шад дубхьну, гъапи-
Гъахьунза лап кьувватлу,
Ичв кьюриддин гьюрматну.
Ужуб ляхин ву дуствал,
Гьякьлу дустар айивал.
Гьамци кIури, алахну,
Швеъ ицци нивкIуз гъубшну.
Явашди гъапи хъютли,
Уьшвхърин цIиквар итIури.
Мисал а - "Дустна душман,
Шулу аьгъю кур йигъан"…